TLAXCALA تلاكسكالا Τλαξκάλα Тлакскала la red internacional de traductores por la diversidad lingüística le réseau international des traducteurs pour la diversité linguistique the international network of translators for linguistic diversity الشبكة العالمية للمترجمين من اجل التنويع اللغوي das internationale Übersetzernetzwerk für sprachliche Vielfalt a rede internacional de tradutores pela diversidade linguística la rete internazionale di traduttori per la diversità linguistica la xarxa internacional dels traductors per a la diversitat lingüística översättarnas internationella nätverk för språklig mångfald شبکه بین المللی مترجمین خواهان حفظ تنوع گویش το διεθνής δίκτυο των μεταφραστών για τη γλωσσική ποικιλία международная сеть переводчиков языкового разнообразия Aẓeḍḍa n yemsuqqlen i lmend n uṭṭuqqet n yilsawen dilsel çeşitlilik için uluslararası çevirmen ağı la internacia reto de tradukistoj por la lingva diverso

 25/02/2017 Tlaxcala, the international network of translators for linguistic diversity Tlaxcala's Manifesto  
English  
 EUROPE 
EUROPE / Πως ο Αλέξης Τσίπρας έθαψε την υπόθεση της διαγραφής του χρέους πριν ακόμη κερδίσει τις εκλογές του 2015
Συνέντευξη του Ερίκ Τουσέν
Date of publication at Tlaxcala: 10/10/2016
Original: Pourquoi Alexis Tsipras a enterré la suspension du paiement et l’audit de la dette bien avant les élections de 2015
Entretien avec Éric Toussaint

Translations available: English  Español  Português 

Πως ο Αλέξης Τσίπρας έθαψε την υπόθεση της διαγραφής του χρέους πριν ακόμη κερδίσει τις εκλογές του 2015
Συνέντευξη του Ερίκ Τουσέν

Benjamin Lemoine

Translated by  Panos Angelopoulos Πάνος Αγγελόπουλος
Edited by  Stathis Kouvelakis Στάθης Κουβελάκης استاتیس کوولاکیس

 

Συνέντευξη στον Benjamin Lemoine, ερευνητή κοινωνιολογίας στο CNRS (Εθνικό Κέντρο Επιστημονικών Ερευνών), με ειδίκευση στο δημόσιο χρέος και τις σχέσεις μεταξύ κρατών και χρηματοπιστωτικών θεσμών.[1] 

Εισαγωγή

Η βαθύτερη κατανόηση των αιτιών που οδήγησαν στην συνθηκολόγηση της ελληνικής κυβέρνησης τον Ιούλιο του 2015 και στην υπογραφή ενός επαίσχυντου τρίτου Μνημονίου αποτελεί ένα από τα κεντρικά επίδικα αυτής της περιόδου. Επίδικο όχι μόνο ιστορικού αλλά άμεσα πολιτικού χαρακτήρα. Είναι προφανές ότι μια τέτοιου μεγέθους συντριβή δεν μπορεί να εξηγηθεί με όρους ψυχολογίας, ούτε με όρους απλών λαθών, ούτε αποκλειστικά με όρους προσώπων, χωρίς φυσικά αυτό να σημαίνει ότι δεν υπάρχουν προσωπικές ευθύνες, και μάλιστα τεράστιες, από την πλευρά όσων ηγήθηκαν αυτής του εγχειρήματος.

Η μαρτυρία του Ερίκ Τουσέν αποτελεί πολύτιμη συμβολή σ’αυτήν την προσπάθεια. Το ελληνικό κοινό γνώρισε τον Τουσέν όταν ανέλαβε τον επιστημονικό συντονισμό της Επιτροπής Αλήθειας για το Δημόσιο Χρέος που συγκροτήθηκε τον Απρίλιο του 2015 υπό την αιγίδα της τότε προέδρου της Βουλής Ζωής Κωνσταντοπούλου. Ο Τουσέν αριθμεί όμως πολλές δεκαετίες δουλειάς και δράσης πάνω στα ζητήματα του δημόσιου χρέους, και, πριν από την Ελλάδα, είχε συμβάλει στις διαδικασίες λογιστικού και πολιτικού έλέγχου του χρέους σε χώρες της Λατινικής Αμερικής (Ισημερινός, Παραγουάη, Βραζιλία), της Ασίας (Ανατολικό Τιμόρ) καθώς και στο πλαίσιο οργανισμών όπως η Αφρικανική Ενωση. Χάρη σ’αυτήν την πλούσια διεθνή εμπειρία βρισκόταν σε προνομιακή θέση όχι μόνο για να συμβάλει στην έρευνα για τις αιτίες που οδήγησαν την Ελλάδα στα νύχια της ευρωπαϊκής και διεθνούς «χρεοκρατίας» αλλά και για να εκτιμήσει τις πολιτικές στρατηγικές που ακολούθησαν σ’αυτό το κομβικής σημασίας πεδίο οι πρωταγωνιστές της νέας ελληνικής τραγωδίας.

Η σημασία της μαρτυρίας του βρίσκεται ακριβώς εδώ. Από την σκοπιά του, αυτήν ενός εξωτερικού παίκτη που βρέθηκε όμως από την αρχή στην πρώτη γραμμή του μετώπου της ελληνικής κρίσης, είχε άμεση γνώση του τρόπου με τον οποίο προσέγγισε το θέμα του χρέους η πολιτική δύναμη που σύντομα αναδείχθηκε ως ο βασικός πρωταγωνιστής των εξελίξεων, ο ΣΥΡΙΖΑ και ειδικότερα ο ηγέτης του, ο Αλέξης Τσίπρας. Αυτό που αποκαλύπτει στο κείμενο που ακολουθεί, απόσπασμα μιας ευρύτερης αφήγησης που αξίζει να μεταφραστεί στα ελληνικά και να διαβαστεί ολόκληρη, είναι ότι η μετατόπιση στο θέμα του χρέους, από την αρχική θέση για διαγραφή και λογιστικό έλεγχο σε λογικές «συναινετικών» και παντελώς ανέφικτων όσο και ανιστόρητων λύσεων τύπου «συμφωνία του Λονδίνου 1953», δεν είναι κάτι που συνέβη όταν ανέλαβε ο ΣΥΡΙΖΑ την κυβερνητική εξουσία αλλά πολύ νωρίτερα, και πιο συγκεκριμένα την επαύριο των εκλογών της άνοιξης του 2012, όταν το κόμμα γίνεται αξιωματική αντιπολίτευση και τα ηγετικά του κλιμάκια αυτονομούνται από τον κομματικό οργανισμό και αρχίζουν ουσιαστικά να λειτουργούν ως «σκιώδη κυβέρνηση».

Ο Τουσέν είναι απολύτως ξεκάθαρος ως προς τους λόγους αυτής μετατόπισης. Οπως δηλώνει στην συνέντευξη που ακολουθεί πρόκειται για «μια συγκεκριμένη επιλογή» που έκαναν ο Τσίπρας και ένας στενός ηγετικός πυρήνας γύρω του με προεξάρχοντα τον Γιάννη Δραγασάκη και συνίσταται στο ότι «πρέπει πάση θυσία να αποφύγουμε τη σύγκρουση με το εγχώριο μεγάλο κεφάλαιο, τους έλληνες τραπεζίτες και εφοπλιστές. Τα συμφέροντα των δύο τελευταίων είναι διαπλεκόμενα και αλληλοεξαρτώμενα. Παρομοίως, ο ίδιος στενός πυρήνας ήταν αποφασισμένος να αποφύγει κάθε αντιπαράθεση με τους ευρωπαϊκούς θεσμούς». Οπως ξέρουμε η δέσμευση για μη-ρήξη πάση θυσία με την ευρωζώνη και η απόλυτη υποταγή στα ΝΑΤΟϊκά πλαίσια αποτελούσαν αναπόσπαστο μέρος αυτής της επιλογής.

Για να μπορέσει να παρέμβει με την μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα στο δικό του πεδίο, το δημόσιο χρέος, ο Τουσέν πολύ ορθά δεν θέλησε τότε να μπει στην συζήτηση για το ευρώ. Σήμερα, όπως τονίζει στην αμετάφραστη ακόμη συνέχεια αυτής της συνέντευξης, θεωρεί την έξοδο από το ευρώ αναγκαίο βήμα για μια χώρα της ευρωπαϊκής περιφέρειας που θέλει να ανατρέψει της πολιτικής λιτότητας και να σπάσει τα δεσμά της χρεοκρατίας. Αυτή η σχετική απόσταση όμως από την αντιπαράθεση γύρω από το θέμα του ευρώ είναι που δίνει ακόμη μεγαλύτερο βάρος στην μαρτυρία του. Διότι δείχνει ότι η επί της ουσίας εγκατάλειψη της θέσης «καμμιά θυσία για το ευρώ», που συνέβη ακριβώς την ίδια στιγμή, την επαύριο των διπλών εκλογών του 2012, δεν ήταν ούτε τακτική κίνηση, ούτε προϊόν μιας απλής ευρωπαϊστικής ιδεοληψίας (αν και αναμφισβήτητα υπήρξε και αυτό για μεγάλο τμήμα στελεχών αλλά και απλών μελών του ΣΥΡΙΖΑ). Οι όρκοι πίστης στο ευρώ και εμμονική άρνηση κάθε εναλλακτικού σχεδιασμού δεν ήταν παρά η άλλη όψη μιας στρατηγικής επιλογής μη-σύγκρουσης τόσο με την εγχώριο αστισμό όσο και με τις κυρίαρχες τάξεις της Ευρώπης και τους πολιτικούς μηχανισμούς της κυριαρχίας τους, δηλαδή την ΕΕ και τις αποφύσεις της.

Αυτή ακριβώς η επιλογή, που ποτέ βεβαίως δεν παρουσιάστηκε δημόσια ως τέτοια, καθόρισε και το απαρέγκλιτο πλαίσιο στο οποίο κινήθηκε η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ μεταξύ Γενάρη και Ιούλη του 2015, με εξαίρεση το δημοψήφισμα του Ιούλη, το οποίο δεν μπορούσε όμως, εντός αυτού του πλαισίου, παρά να είναι μια ύστατη σπασμωδική κίνηση πριν την συνθηκολόγηση. Η κατάληξη είναι γνωστή και οι συνέπειές της βιώνονται καθημερινά από τον ελληνικό λαό αλλά και από το σύνολο των αριστερών δυνάμεων της Ευρώπης (και πέρα από αυτήν) για τις οποίες η Ελλάδα μετατράπηκε εντός λίγων μηνών από φάρος ελπίδας σε ανοιχτό τραύμα.

Μετά από μια ιστορική ήττα, απαραίτητη προϋπόθεση ενός νέου ξεκινήματος είναι η εξαγωγή των αναγκαίων συμπερασμάτων. Ο Ερίκ Τουσέν στάθηκε πολύτιμος συμμέτοχος και αρωγός του αγώνα του ελληνικού λαού όλα τα προηγούμενα χρόνια. Με την τωρινή κατάθεσή του δείχνει ότι τόσο η δική του συμβολή όσο και ο αγώνας αυτός συνεχίζονται και θα συνεχιστούν μέχρι την δικαίωσή τους.

Στάθης Κουβελάκης

Πώς η ιδέα του λογιστικού ελέγχου του χρέους μεταλαμπαδεύτηκε στην Ελλάδα; Ποια ήταν τα πολιτικά στηρίγματα στη χώρα και πώς ήλθατε σε επαφή με φορείς που θα μπορούσαν να υλοποιήσουν μια τέτοια διεκδίκηση;

Η CADTM ήταν ενεργή τόσο σε ευρωπαϊκό επίπεδο όσο και στην ίδια την Ελλάδα. Σε μια προσπάθεια να δημιουργηθεί ένα ευρωπαϊκό κίνημα ενάντια στη λιτότητα με τη συμμετοχή κοινωνικών και πολιτικών δυνάμεων, η CADTM είχε συγκαλέσει μια ευρωπαϊκή συνάντηση στις Βρυξέλλες, στις 29 Σεπτεμβρίου 2010, με την ευκαιρία μιας ευρωπαϊκής κινητοποίησης στην οποία είχε καλέσει η Ευρωπαϊκή Συνομοσπονδία Συνδικάτων.[2]

Πριν από αυτό, όμως, στις αρχές Ιουλίου του 2010, με πρωτοβουλία του Μωϋσή Λίτση, της Σόνιας και του Γιώργου Μητραλιά, είχε ιδρυθεί στην Αθήνα η Επιτροπή ενάντια στο χρέος, μέλος της διεθνούς CADTM.[3] Ο Γιώργος Μητραλιάς μετέφρασε επίσης το εγχειρίδιο λογιστικού ελέγχου του χρέους που είχε δημοσιεύσει η CADTM. Η ελληνική έκδοση δημοσιεύθηκε το 2011 από τις εκδόσεις Αλεξάνδρεια.

Ωστόσο, οι θέσεις της CADTM αρχίζουν να γίνονται γνωστές στην Ελλάδα από το 2010 και μετά. Πολλές συνεντεύξεις δημοσιεύθηκαν στον ελληνικό Τύπο. Για παράδειγμα, το ελληνικό περιοδικό Επίκαιρα δημοσίευσε μια εκτενή συνέντευξή μου στον Λεωνίδα Βατικιώτη, δημοσιογράφο και πολιτικό στέλεχος της ριζοσπαστικής αριστεράς.[4] Σε αυτήν εξηγούσα τα αίτια της έκρηξης του δημόσιου χρέους και πώς η εμπειρία του Ισημερινού θα μπορούσε να αποτελέσει πηγή έμπνευσης για την Ελλάδα στην κατεύθυνση συγκρότησης μιας Επιτροπής Λογιστικού Ελέγχου και μιας αναστολής των πληρωμών του χρέους. Εν είδει συμπεράσματος, στο ερώτημα «Τι πρέπει να κάνει η Ελλάδα για να εξέλθει του φαύλου κύκλου του χρέους;», απαντούσα: «Πρέπει να συγκροτηθεί άμεσα μια Επιτροπή Λογιστικού Ελέγχου με προσωπικότητες αναγνωρισμένου κύρους και εμπειρίας. Η συμβουλή μου είναι μία: Ανοίξτε τα βιβλία! Εξετάστε με διαφανείς διαδικασίες και ενεργή συμμετοχή της κοινωνίας όλες τις κρατικές συμβάσεις – από τις πιο μεγάλες, όπως για παράδειγμα αυτές των πρόσφατων Ολυμπιακών Αγώνων, μέχρι τις πιο μικρές. Βρείτε ποιο μέρος του χρέους είναι προϊόν διαφθοράς, και ως εκ τούτου παράνομο και απεχθές σύμφωνα με τη διεθνή νομική ορολογία, και καταγείλτε το!»[5]

2016 09 26 03 enquiry into the debtΤην ίδια περίοδο, σε πολλά άρθρα του που κυκλοφόρησαν ευρέως στην Ελλάδα, ο οικονομολόγος Κώστας Λαπαβίτσας[6] υπερασπιζόταν επίσης ενεργά την ανάγκη συγκρότησης μιας Επιτροπής Λογιστικού Ελέγχου. Σε ένα από αυτά, λέει: «Η ΕΛΕ μπορεί να παίξει καταλυτικό ρόλο συμβάλλοντας στην απαραίτητη διαφάνεια. Θα πρόκειται για μια διεθνή επιτροπή που θα απαρτίζεται από ειδικούς των αναδιαρθρώσεων, νομικούς, ειδικούς του δημοσιονομικού λογιστικού ελέγχου, οικονομολόγους, συνδικαλιστές, εκπροσώπους της κοινωνίας των πολιτών, και άλλους. Θα έχει βεβαίως απόλυτη ανεξαρτησία από κομματικούς φορείς. Από την άλλη, η ΕΛΕ θα στηρίζεται σε πλήθος άλλων επιτροπών και φορέων που θα μπορούν να κινητοποιήσουν ευρύτερα λαϊκά στρώματα και να πιέσουν για διαφάνεια με το δικό τους τρόπο. Θα αρχίσει έτσι να γίνεται πραγματικότητα η λαϊκή συμμετοχή που είναι απαραίτητη για την ουσιαστική αντιμετώπιση του χρέους.»[7]

Στις 9 Ιανουαρίου 2011, το Έθνος της Κυριακής, η τρίτη σε κυκλοφορία ελληνική εφημερίδα της εποχής, φιλοξενεί μια συνέντευξή μου τιτλοφορώντας την: «Και οι λαοί της Ευρώπης πρέπει να ελέγχουν τους πιστωτές τους».[8] Η εφημερίδα αναφέρει ότι «το έργο της Επιτροπής στον Ισημερινό έφθασε πρόσφατα και στο ελληνικό Κοινοβούλιο από τη βουλευτή Σοφία Σακοράφα».

Πράγματι, τον Δεκέμβριο του 2010, η βουλευτής Σοφία Σακοράφα είχε παρέμβει στο ελληνικό Κοινοβούλιο υποστηρίζοντας ότι μια Επιτροπή Λογιστικού Ελέγχου του χρέους, κατά το παράδειγμα του Ισημερινού, ήταν αναγκαία. Το Κοινοβούλιο όμως, στο οποίο τότε κυριαρχούσαν το ΠΑΣΟΚ και η Νέα Δημοκρατία, δεν είχε κανένα συμφέρον να ρίξει φως στο ζήτημα του χρέους και έτσι απέριψε με συνοπτικές διαδικασίες την πρόταση. Παρ’όλα αυτά, η μάχη συνεχίστηκε σε ένα άλλο πεδίο από αυτό των επαγγελματιών της πολιτικής. Τον Μάρτιο του 2011 συγκροτήθηκε η ελληνική Επιτροπή Λογιστικού Ελέγχου του χρέους (ΕΛΕ). Ήταν προϊόν σημαντικών προσπαθειών για την επίτευξη μιας σύγκλισης μεταξύ ανθρώπων με διαφορετικές πολιτικές προκείμενες, πολλοί εκ των οποίων μόλις και μετά βίας γνωρίζονταν λίγες εβδομάδες πριν. Βασικός καταλύτης στη διαδικασία δημιουργίας της ΕΛΕ ήταν βέβαια το εύρος της κρίσης στην Ελλάδα. Για την εκκίνηση του εγχειρήματος, ο Κώστας Λαπαβίτσας προέβη σε ένα διεθνές κάλεσμα που υποστηρίχθηκε εξαρχής από την CADTM και έτυχε μεγάλης ανταπόκρισης.

Ο Κώστας Λαπαβίτσας ζήτησε και τη γνώμη μου για το περιεχόμενο του διεθνούς καλέσματος για τη σύσταση της επιτροπής. Του πρότεινα μάλιστα κάποιες τροποποιήσεις. Μετά από αυτό, αρχίσαμε να αναζητάμε τη στήριξη προσωπικοτήτων ικανών να προσδώσουν κύρος και αξιοπιστία σε μια τέτοια πρωτοβουλία. Ανέλαβα να συλλέξω τον μεγαλύτερο δυνατό αριθμό υπογραφών από άτομα από όλον τον κόσμο που θα υποστήριζαν τη δημιουργία μιας τέτοιας επιτροπής. Γνώριζα από καιρό κάποιους από αυτούς, όπως τον Noam Chomsky, με τον οποίο βρισκόμαστε σε επαφή για ζητήματα που άπτονται του χρέους από το 1998, τον Jean Ziegler, εισηγητή των Ηνωμένων Εθνών για το δικαίωμα στην τροφή, τον Tariq Ali, καθώς και αρκετούς οικονομολόγους.

Περισσότερες πληροφορίες





Courtesy of contra-chreos
Source: http://www.cadtm.org/Pourquoi-Alexis-Tsipras-a-enterre
Publication date of original article: 29/09/2016
URL of this page : http://www.tlaxcala-int.org/article.asp?reference=19099

 

Tags: τραπεζάνγκστερΑπεχθές χρέοςδημόσιο χρέος Επιτροπή ΑλήθειαςΕλλάδα ΤσίπραςΕυρωδικτατορία
 

 
Print this page
Print this page
Send this page
Send this page


 All Tlaxcala pages are protected under Copyleft.